طرح اتصال؛ نقشه راه جدید اشتغال پایدار در مناطق کمتر برخوردار

طرح «اتصال» (طاها) به عنوان یکی از مهم‌ترین برنامه‌های وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، تلاشی ساختاری برای پیوند دادن تولیدکنندگان خرد و خانگی با بازار، صنایع مادر و منابع مالی است؛ طرحی که بانک توسعه تعاون در آن نه به عنوان مجری، بلکه به عنوان حامی مالی زنجیره تولید، نقشی کلیدی در تحقق اشتغال پایدار و عدالت منطقه‌ای ایفاء می‌کند.به نقل از روابط عمومی بانک توسعه تعاون طرح «اتصال» (طاها) به عنوان یکی از مهم‌ترین برنامه‌های وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، تلاشی ساختاری برای پیوند دادن تولیدکنندگان خرد و خانگی با بازار، صنایع مادر و منابع مالی است؛ طرحی که بانک توسعه تعاون در آن نه به عنوان مجری، بلکه به عنوان حامی مالی زنجیره تولید، نقشی کلیدی در تحقق اشتغال پایدار و عدالت منطقه‌ای ایفاء می‌کند.سال‌هاست که سیاست‌های اشتغال‌زایی و حمایت از تولید خرد در ایران، به دلیل نگاه جزیره‌ای، تمرکز بر پرداخت تسهیلات منفرد و بی‌توجهی به زنجیره ارزش، با چالش‌های جدی مواجه بوده است. بسیاری از مشاغل خرد و خانگی، به ویژه در مناطق کمتر برخوردار،درحلقه تأمین سرمایه درگردش،دسترسی به بازار و حذف واسطه‌ها متوقف مانده‌اند.درچنین فضایی، طرح «اتصال» با رویکردی متفاوت و مبتنی برسیاست‌گذاری شواهد محور طراحی شد تا به جای تزریق پول پراکنده،زنجیره‌های واقعی تولید،فرآوری و فروش را تقویت کند.اسناد بالادستی این طرح نشان می‌دهد که هدف اصلی، توانمندسازی اقتصادی از مسیر اتصال بنگاه‌های کوچک به بنگاه‌های بزرگ و بازارهای هدف و نه صرفاً افزایش آمار تسهیلات پرداختی است.

طرح اتصال چیست و چه موضوعی را هدف گرفته است؟
بر اساس اسناد رسمی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، «اتصال» طرحی ملی با رویکرد عدالت منطقه‌ای است که بر شناسایی ظرفیت‌های بومی، عارضه‌یابی دقیق زنجیره‌های ارزش و طراحی مداخلات هدفمند استوار است. این طرح به دنبال رفع موانع ساختاری کسب و کارهای خرد و متوسط، به ویژه در مناطق دور از مرکز، و افزایش بهره‌وری اقتصادی و اجتماعی است. در این چارچوب، اتصال تولیدکننده خرد به بازار، صنعت و نظام مالی، جایگزین نسخه‌های واحد و مرکزگرای گذشته شده است.نقش بانک توسعه تعاون؛ از وام‌دهنده تا حامی زنجیره تولیدنقش بانک توسعه تعاون در طرح اتصال، تفاوت معناداری با بانکداری سنتی دارد. بانک در این طرح، طراح سیاست یا مجری پروژه نیست، بلکه پشتیبان مالی زنجیره‌های منتخب است. به جای پرداخت تسهیلات منفرد به واحدهای پراکنده، منابع مالی در خدمت یک فرآیند متصل قرار می‌گیرد؛فرآیندی که از تولید آغاز و به فروش ختم می‌شود. این مدل، ریسک نکول تسهیلات را کاهش داده و مانع از بدهکار شدن تولیدکنندگان خُرد بدون دسترسی به بازار می‌شود؛ مسأله‌ای که در تجربه‌های پیشین یکی از عوامل شکست طرح‌های اشتغال‌زایی بوده است.