فرشید ایلاتی، کارشناس سیاست‌گذاری بازار مسکن:

بازار مسکن به تعادل میان سرمایه و نیاز مصرفی احتیاج دارد

فرشید ایلاتی، کارشناس سیاست‌گذاری بازار مسکن در گفت‌وگو با خبرنگار «رسالت» بیان کرد: استفاده از واژگانی همچون عقب‌ماندگی برای بازار مسکن به مفهوم آن است که پذیرفته‌ایم مسکن یک کالای سرمایه‌ای می‌باشد و مادامی که نگاه‌مان به یک بازار یا یک کالا، سرمایه‌ای باشد، مقایسه با سایر بازارهای جهانی و داخلی شکل می‌گیرد. 
وی افزود: اگر از دیدگاه کلان و بخش دولتی بازار مسکن را بررسی کنیم، یک رویکرد مطرح خواهد بود و چنانچه از دیدگاه بخش خصوصی این موضوع را واکاوی کنیم، رویکرد دیگری مطرح خواهد بود. اگر نگاه‌مان به بازار مسکن نگاه سرمایه‌ای باشد، باید بگوییم که اکنون بازار مسکن دچار عقب‌ماندگی در مقایسه با سایر بازارهای موازی است و چنانچه فضای اقتصادی به ثبات دست پیدا کند، احتمال جهش قیمت مطرح خواهد گشت. ایلاتی تصریح کرد: از نگاه حاکمیتی، بخش مسکن نسبت به سایر‌ بازارها جهش قیمت نجومی داشته است و به موجب این افزایش‌ها، حباب بازار تخلیه شده است. درحقیقت مسکن طی سال‌هایی که جهش قیمتی داشته است و قیمت‌هایی نجومی به خود دیده، اکنون در حال تخلیه حباب خود است و قیمت‌هایی که اکنون مطرح است، قیمت‌های واقع‌بینانه است چراکه قیمت مسکن باید تابعی از اقتصاد کلان و قدرت خرید خانوارها باشد. کارشناس بازارمسکن همچنین خاطرنشان کرد: مادامی که قدرت خرید خانوار، افزایش درآمدها و قیمت یک واحد مسکونی متوسط که به عنوان یک شاخص جهانی مطرح است را مقایسه می‌کنیم تا مشخص گردد نسبت به درآمد سالیانه خانوار چه عددی است و یک خانوار با متوسط حقوق چندسال طول می‌کشد صاحب خانه شود، مشاهده می‌داریم که از این منظر شرایط فعلی به نفع کلان حاکمیت است اما چنانچه بخواهیم حد وسط را درنظر بگیریم تا از یک سو منافع جمعی و حاکمیتی لحاظ شود و از سوی دیگر دیدگاه سرمایه‌گذاری و بخش خصوصی لحاظ شود و مسکن به عنوان یک صنعت  دیده شود، درمی‌یابیم که باید حد تعادل در بازار وجود داشته باشد؛ درحقیقت نباید یک نگاه صرف سرمایه‌ای به بازارمسکن وجود بدارد یا یک نگاه حمایتی و صرف دستوری از سوی حاکمیت که بخواهد بازار را کنترل کند، مطرح باشد. او همچنین خاطرنشان کرد: اکنون به تعادلی از سرمایه و نیاز مصرفی در بازار مسکن احتیاج داریم که بتواند چرخ بازار مسکن را به حرکت درآورد تا به صورت پایدار تولید مسکن را شاهد باشیم. گفتنی‌ست که این رویکرد مستلزم نهادسازی جدید است. شرایط گذشته در بازار مسکن بدین شکل بوده که سازندگانی خرد در بازار حضور داشتند که تعدادشان بسیار بود و واحدهای کمی می‌ساختند. این سازندگان به طورکل قدرت مالی بالایی نداشته، به زنجیره تامین کالا متصل نبوده و قدرت تامین مالی غیرنقد نیز نداشته‌اند. بدیهی ا‌ست که چنین سازندگانی نمی‌توانند خود را با شرایط رکودی بازار که اکنون در آن قرار گرفته‌ایم، تطبیق دهند. کارشناس سیاست‌‌گذاری مسکن ادامه داد: سازندگان خرد به موجب آنکه اتکای مالی بالا ندارد، ضرورت نهادسازی را مبرهن می‌سازند. درحقیقت اکنون نیازمند نهادسازی هستیم تا به عنوان توسعه‌گر شهری و کلان توسعه‌گر بتواند در شرایط رکود بازار ساخت‌و‌ساز کند و روند تولید را متوقف نکند یا به عبارت دیگر نگاه صنعتی را دنبال کند. چنانچه این رویکرد در دستورکار قرارگیرد، صنعتی‌سازی شکل می‌گیرد و قادر به تولید انبوه مسکن توامان با کاهش قیمت ساخت خواهیم بود. او اضافه کرد: باید روش‌‌های تامین مالی جدید مسکن را برای خریداران نیز اتخاد کنیم. همانطور که پیش‌تر عنوان شد، سازندگان خرد با زنجیره‌های مالی و تامین مالی متصل نیستند و نمی‌توانند پیشنهادات متنوعی را به خریداران ارائه دهند.وی در پایان این گفت‌وگو بیان داشت: باید بازیگران جدیدی را به بازار مسکن اضافه کنیم تا بتوانند از یک سو نقش صنعتی ایفا کنند و از سوی دیگر نگاه حرفه‌ای به بازار مسکن داشته باشند و به دنبال سودهای منطقی پایدار باشند. آرامشی که اکنون در بازار‌مسکن وجود دارد، می‌تواند ما را به سمتی سوق دهد که نهادسازی کنیم و بازیگران جدیدی را به بازار اضافه کنیم که توامان با نگاه سرمایه‌ای و سودمحور به دنبال منافع عامه باشد و حقوق اجتماعی و جمعی را رعایت کند و مسکن با قیمت مناسب و شرایط مطلوب بسازد و در اختیار مردم قرار دهد.
 بازار مسکن به تعادل میان سرمایه و نیاز مصرفی احتیاج دارد